Bu şekil de hamilelik de hormonlara bağlı oluşan diş eti hassasiyeti,kanaması, ağız kokusu ve çürük oluşumuna yatkınlık gibi sorunlardan korunulur.
Sabah bulantıları nedeni ile fırçalamak zor oluyorsa ,ağız floridli alkolsüz gargaralar la yutulmadan çalkalanabilir.Dengeli beslenilmeli gerekli vitaminler özellikle diş etleri için C ve B12 vitaminleri alınmalıdır.Plak kontrolü sağlanmalıdır.
Hamilelik dönemin de diş tedavisi yapılması uygun mudur?
Özellikle ilk 3 ay da bebeğin organ gelişim dönemi olduğu için ve düşük tehlikesi kanama vs, son üç ayda da kilo artışına bağlı rahat ve uzun süreli hekim koltuğunda oturamama, strese bağlı erken doğum riskleri nedeni ile diş tedavilerinin; ikinci 3 aylık dönem olan 4. 5. ve 6. aylar da yapılması tavsiye edilir.Ama unutulmamalıdır ki; acil ,ağrılı olguların tedavileri için hamileliğin her dönemin de, gebeliği takip eden kadın doğum uzmanı konsültasyonu ile diş hekimine gidilebilir.Diş hekimi bebeğe zarar vermeyen ilaçlar ile gereken tedaviyi yapacaktır.Çünkü ertelenen sorunlar ilaç kullanımına ihtiyaç doğuracak ve yaşattığı stres ile dental tedavi olumsuzluklarından daha fazla zarar verecektir.
Hamilelik döneminde gereken durumlar da diş hekimine gidilip uygun dönemler de kısa süreli tedavilerle hekim kontrolünde olmak en doğru olandır.İhtiyaç duyulan tedaviler ertelenmemelidir.Sadece acil olmayan tedaviler doğum sonrasına bırakılabilir buna da ancak diş hekimi karar verebilir.
En önemli dipnot da; hamile kalmayı planlayan anne adayı mutlaka diş hekimi kontrolünden geçerek yapılması gereken tedavileri varsa; hamilelik öncesi yaptırmalı ayrıca bu dönemde oluşabilecek ağız içi değişimler hakkında bilgi sahibi olması olmalıdır.Her hamile bayan, hamilelik nedeni ile artan hormon seviyesinin diş etlerini daha hassas ve kanamalı yapabileceğini, özellikle temizlenmeyen bakteri plağının bu etkileri arttıracağını bilmelidir.
Hamilelik sırasında dental anestezi yapılabilir mi?
Dental tedaviler de kullanılan local anesteziklerin herhangi bir yan etkisi yoktur, adı üstünde etkisi local olup genel olarak kana ve dolaşım sistemine karışmaz . Hamilelik dönemin de uygulanacak anestezi ve kullanılacak ilaçlar için gebeliği takip eden kadın doğum uzmanına danışılması önemlidir.Diş tedavisi sırasında yapılan anestezi ile ağrı duyulmaz ve daha az stres yaşanır.
Hamileyken kullanılan antibiotikler bebeğin dişlerini etkiler mi?
Mecbur kalındığında gebelik de kullanılabilecek antibiotikler penisilin ve türevleridir.Gebelik de kullanımı sakıncalı olan ilaçlar kullanılmamalıdır.Örneğin gebelik dönemin de tetrasiklin grubu antibiotik kullanımı , bebeğinizin dişlerin de kalıcı çıkmayan koyu sarı dan kahverengiye değişen “tetrasiklin renklenmeleri ’’ oluşturur.Ağrı kesici kullanılması gereken durumlar da parasetamol grubu olan doktorunuzun tavsiye ettiği analjezikler alınmalıdır.
Anne karnındayken veya bebeklik dönemin de tetrasiklin grubu antibiotik kullanımına bağlı dişlerdeki kalıcı renklenmeler
Hamilelik dönemin de diş röntgeni çekilebilir mi?
Hamilelik de, diş hekimliğinde kullanılan röntgen cihazlarının radyasyonu çok düşük olsa da gene de röntgen çekiminden özelliklede ilk üç ayda kaçınılmalıdır.Diş röntgen çekimi mutlaka gerekiyorsa, düşük doz uygulaması ile hızlı film kullanılmalı ve anneye koruyucu kurşun önlük giydirilmelidir.
Hamilelik gingivitisi nedir?
Hamilelik de diş eti enfeksiyonlarına ve diş çürüklerine yatkınlık olur,fakat bunların sağlıklı beslenme ve düzenli ağız hijyeni ile önlenebileceği bilinmelidir.
Bu yatkınlık da temel nedenler, hamilelik hormonları olarak da bilinen östrojen ve progesteron hormonlarının miktarının artmasıdır.Bu artışa bağlı diş etlerinde şişlik, kızarıklık, hassasiyet ve kanamaya meyil gözlenir.Diş hekimliğin de hamilelik gingivitisi olarak adlandırılan bu durum gebeliğin 2. ayı gibi başalayıp 8. ayına kadar artarak sürer, doğumdan sonrada hormon seviyelerinin normale dönmesi ile kendiliğinden iyileşir.Bilinmesi gereken bu dönemde düzenli yapılmayan ağız bakımı ile biriken bakteri plağının tükürüğün de etkisi ile tartara dönüşüp ,hamilelik gingivitisinin şiddetini arttırıp, periodontitis’e dönüşmesine yani diş etlerin de kalıcı hasar yapmasına neden olacağıdır.Fırçalanmayan bakteri plağının baştaki yumuşak halinin, tükürük deki iyonların çökelmesi ile zaman içinde diş taşına dönüşeceği bilinmelidir.Diş taşları da ancak diş hekiminin mekanik temizliği ile ağızdan uzaklaştırılabilir.Gingivitis şiddeti kişiden kişiye farklıdır. Hamilelik öncesi de varsa ve yetersiz hijyen ile hamilelik de şiddeti daha da artar.Tedavi edilmeyip gereken bakım yapılmaz ise hamile bayanlar da gebelik tümörü geliştirme riski de vardır.Gebelik tümörü iltihabi bir lezyondur ve bu oluşumların tedavisi genellikle hamilelik sonrasına bırakılır ve rahatsızlık vermeye devam ediyorsa diş hekimi tarafından alınır.
Resim: Ağızın değişik bölgelerindeki gingivitis görüntüleri
Hamilelik de ağız ve diş sağlığın da oluşan sorunlara yatkınlık nedenlerini özetlersek;
- Hamilelik de artan karbonhidrat ihtiyacı, iştah artması , aşermeye bağlı; tatlı ,abur cubur düşkünlüğü ve yetersiz ağız bakımı nedeni ile biriken bakteri plağı
- Bulantı ve kusma sonucu mide asidinin dişlerdeki olumsuz etkileri ve bu etkinin yetersiz hijyen ile artması
- Zaten hormon seviyelerinin artmasına bağlı diş etlerinde oluşan şişlik kızarıklık ağrı ve kolay kanama nedeni ile hamile kişinin fırçalayınca diş etlerim kanıyor deyip fırçalamayı bırakması ve biriken bakteri plağının diş taşına dönüşerek diş eti enfeksiyonunu arttırması.Kanama var diyerek fırçalamanın bırakılması sorunu daha da artırır.Ilık tuzlu su gargaraları ,yumuşak kıllı fırçalar ve dairesel hafif şiddet de hareketlerle kanama olsa da düzenli diş fırçalanmasına devam edilmelidir.
Resim: Gebelik tümör ünün ağız içi görüntüsü
Çocuğumuzun ömür boyu sağlıklı dişlere sahip olabilmesi için, diş gelişimi anne karnında başladığından öncelikle hamilelik de ağız ve diş sağlığı başlığı altında yazı dizimize başladık. Bebekler de diş gelişimi ,ağız bakımı ve beslenme alışkanlığı başlıkları ile devam edeceğiz.
Sevdiklerinizle birlikte yüzünüzün hep gülmesi dileğiyle…
Diş Hekimi
Pınar Çağlar Kaya
RSS
